خداوند براى تنبه و بيدارى اقوام سركش ، آنها را گرفتار مشكلات و ناراحتيها مىساخته تا در خود احساس نياز كنند ، و فطرت توحيد كه به هنگام رفاه و آسايش زير پوشش غفلت قرار مىگيرد ، آشكار گردد و به ضعف و ناتوانى خويش پى ببرند و متوجه مبدء قادر و توانايى كه تمام نعمتها از ناحيه او است بشوند . در نخستين آيه مورد بحث ، اشاره به همين مطلب در مورد پيروان فرعون مىكند و مىگويد : « ما آل فرعون را به قحطى و خشكسالى و كمبود ميوه‌ها گرفتار ساختيم ، شايد متذكر گردند و بيدار شوند » ( * ( وَلَقَدْ أَخَذْنا آلَ فِرْعَوْنَ بِالسِّنِينَ وَنَقْصٍ مِنَ الثَّمَراتِ لَعَلَّهُمْ يَذَّكَّرُونَ ) * ) . « سنين » جمع « سنة » به معنى سال است ، ولى معمولا هنگامى كه با كلمه « اخذ » ( گرفتن ) به كار مىرود ، به معنى گرفتار قحطى و خشكسالى شدن مىآيد ، بنا بر اين اخذه السنة ( سال او را گرفت ) يعنى گرفتار خشكسالى شد ، و شايد علت آن اين باشد كه سالهاى قحطى در برابر سالهاى عادى و معمولى كم است ، بنا بر اين اگر منظور از سال ، سالهاى عادى باشد ، چيز تازه اى نيست ، و از آن معلوم مىشود كه منظور سالهاى فوق العاده يعنى قحطى است . كلمه « آل » در اصل ، « اهل » بوده و سپس به اصطلاح « قلب شده » و به اين صورت درآمده است ، و اهل به معنى نزديكان و خاصان انسان است ، اعم از اينكه بستگان نزديك او باشند و يا همفكران و همگامان و اطرافيان . با اينكه خشكسالى و قحطى ، دامان همه فرعونيان را گرفت ولى در آيه فوق ، تنها سخن از نزديكان و خاصان او به ميان آمده است ، اشاره به اينكه آنچه مهم است اين است كه آنها بيدار شوند زيرا نبض ساير مردم به دست آنها است ، آنها هستند كه مىتوانند ديگران را گمراه سازند و يا به راه آورند ، و به همين جهت تنها سخن از آنان به ميان آمده ، اگر چه ديگران هم گرفتار همين عواقب بودند .